13. Wuzhen Tiyatro Festivali, 25 Ekim’de Zhejiang eyaletinin Wuzhen kentinde yer alan Wuzhen Büyük Tiyatro Salonu’nda düzenlenen kapanış töreniyle sona erdi.

On üçüncü yılına ulaşan festivalin Wuzhen üzerindeki etkisi ve uluslararası çekim gücü giderek artıyor. Bu yıl kasabanın sokaklarında görülen ünlü isimlerin yoğunluğu, festival tarihinin en yüksek seviyesine ulaştı. İddialara göre 11 gün boyunca 100’den fazla tanınmış oyuncu ve sanat dünyasından davetli, oyunları izlemek üzere Wuzhen’e geldi. Bu durum, festivalin sosyal medyada en çok ilgi gören başlıklarından biri oldu.

Wuzhen Tiyatro Festivali’nden sokak görüntüleri

Sektörün önde gelen isimlerinin festivale akın etmesinin yanı sıra, bu yıl genç tiyatro sanatçılarının katılımı da önceki yıllara kıyasla dikkat çekici ölçüde arttı. Özellikle davetli oyunlar bölümünde, Çin yapımı eserler arasında genç kuşak sanatçıların çalışmaları önemli bir yer tuttu.

Gençlik Yarışması’nın açılış töreni

Bunun yanında, uluslararası konukların sayısı da önceki yılları geride bıraktı. Festival bu yıl ilk kez “O.K.K. Uluslararası Gözlemci Grubu”nu oluşturdu. Edinburgh Uluslararası Festivali (İngiltere), Printemps des Comédiens Tiyatro Festivali (Fransa), Santiago a Mil Tiyatro Festivali (Şili) ile İtalya, Yunanistan ve Hong Kong’daki önemli sanat festivalleri, tiyatrolar ve kültür kurumlarından sanat yönetmenleri, küratörler, yapımcılar, eleştirmenler ve akademisyenler festivali yerinde izlemek üzere davet edildi.Wuzhen Tiyatro Festivali, uluslararası tiyatro dünyasının buluştuğu ve iş birliği olanaklarını değerlendirdiği bir platforma dönüşürken, aynı zamanda “Çin ile dünya arasında kültürel bir köprü işlevi de görüyor.

Genç tiyatro sanatçılarına hayallerini gerçekleştirebilecekleri bir alan açmak

Wuzhen Tiyatro Festivali’nin kurucusu ve başkanı Chen Xianghong’a göre genç yaratıcıların eserlerinin görünürlük kazanması, genç tiyatro sanatçılarının hayal kurabilecekleri ve sahneye çıkabilecekleri bir yere sahip olması, gençlerin kolayca katılabileceği bir sahnenin oluşturulması, festivalin temel yaklaşımını ve yıllardır sürdürdüğü kararlılığı oluşturuyor.

Chen, “Wuzhen Tiyatro Festivali’nin misyonu yalnızca iyi oyunları su kanallarıyla çevrili bu kasabaya getirmek değil, tiyatronun gelişebileceği bir zemin oluşturmaktır. Tiyatro, yalnızca büyük şehirlerdeki büyük salonlarda sahnelenen, dar bir izleyici kitlesine hitap eden profesyonel bir gösteri değildir. Sahneye, seyirciye ve hata yaparak öğrenmeye olanak tanıyan bir alana ihtiyaç duyar.” dedi.

Gençlik Yarışması’nın ödül töreni

Chen Xianghong, Wuzhen’in genç sanatçılara yalnızca birkaç gösteri sahneleme olanağı sunmakla yetinmediğini belirtti. Festival, gençlerin eserlerinin izleyiciyle buluşmasını ve tartışılmasını sağlamayı amaçlıyor. Aynı zamanda deneyimli tiyatro sanatçılarını da bir araya getirerek fikir alışverişine ve diyaloğa zemin hazırlıyor.

Bu yılın davetli oyun programında “Yabani Ördek” (The Wild Duck) ve Schachovelle  gibi usta sanatçıların önemli eserlerinin yanı sıra genç kuşak yaratıcıların çalışmaları da öne çıktı. Yang Zhen’in “Modanın Bedeni”, Chen Xindi’nin “Dikenli Çiçekli Abajur”, Ye Ziyang’ın “Rüzgârın Peşindeki Gençlik Vakası”nın aralarında bulunduğu birçok oyun, davetli yapımlar kapsamında sahnelendi.

Bu program, genç sanatçıların eserlerini Çin’de aynı çatı altında sergileyebilecekleri ve geniş kitlelerin dikkatine sunabilecekleri nadir platformlardan biri oldu.

Çin ile dünya arasındaki etkileşimin anahtarı

Wuzhen Tiyatro Festivali, Çin’den ve yurt dışından önemli tiyatro ustalarını bir araya getirmesiyle tanınıyor. Bu yıl da Thomas Ostermeier, Katerina Evangelatos, Maëlle Poésy, Thomas Richards ve Octavian Saiu gibi uluslararası tiyatro dünyasının önemli isimleri festivale katıldı. Sanatçılar, sahnede ve kasabadaki söyleşilerde çağdaş tiyatronun önde gelen örneklerini paylaşarak uluslararası bir bakış açısı sundu.

Alman Schaubühne Tiyatrosu, açılış oyunu “Yaban Ördeği”ni sahneledi

Festivalin bu yıl ilk kez oluşturduğu “O.K.K. Uluslararası Gözlemci Grubu” da dünyanın önemli sanat festivallerinden, tiyatrolarından ve kültür kurumlarından sanat yönetmenlerini, küratörleri, yapımcıları, eleştirmenleri ve akademisyenleri Wuzhen’de buluşturdu.

Festival boyunca gözlemci grubu üyeleri, davetli oyunları ve karnavallar gibi bölümlerdeki gösterileri izledi; kasaba söyleşilerine ve yuvarlak masa toplantılarına katıldı.

Pek çok gözlemci, Wuzhen’de Çinli sanatçıların, özellikle de genç kuşak tiyatrocuların eserlerini ilk kez görme fırsatı bulduklarını belirtti.

Fransa’daki Printemps des Comédiens Tiyatro Festivali’nin sanat yönetmeni Eric Bart’a göre Wuzhen’in tamamı bir tiyatro kenti niteliği taşıyor. Dünya tiyatrosuna ilişkin fikirler ve düşünceler, kasabanın tarihi taş köprülerinde bile bir araya gelerek yeni etkileşimlerin önünü açıyor.

Galler merkezli Hijinx Theatre’ın sanat yönetmeni ve eş icra kurulu başkanı Ben Pettitt-Wade’in festivalde en çok etkilendiği nokta, bütün tiyatro salonlarının tamamen dolu olmasıydı. Bu durum karşısında büyük bir hayranlık duyduğunu belirten Pettitt-Wade, farklı ülkelerden meslektaşlarının da bu coşkulu atmosferi deneyimlemek için Wuzhen’e gelmesini çok istediğini söyledi.

Deutsche Bühne dergisinin genel yayın yönetmeni Dr. Detlev Baur ise kendisi de dahil olmak üzere pek çok yabancı izleyicinin Wuzhen Tiyatro Festivali’ne ilişkin en güçlü izlenimlerinden birinin genç seyircilerin yoğun katılımı olduğunu dile getirdi.

Almanca tiyatro alanında uzman ve araştırmacı Chen Ping, festivalin en çok ilgi gören yapımlarından “Schachovelle” nin Çince çevirmeni olmasının yanı sıra, oyunu festivale ilk öneren isimdi. (“Schachovelle”, Avusturya’daki Viyana Burg Tiyatrosu’nda sahnelenen müzikli bir tiyatro eseridir. Eser, Nils Strunk ve Lukas Schrenk tarafından birlikte yönetilmiştir.)

Chen Ping’e göre Wuzhen Tiyatro Festivali, iki yönlü bir etkileşim olanağı sunuyor. Çinli sanatçılar ve izleyiciler bu sayede uluslararası dünyaya açılan kapıyı aralayabilirken, uluslararası konuklar da Wuzhen’e gelerek yalnızca yabancı yapımları değil, Çin tiyatrosunu ve özellikle genç Çinli sanatçıların eserlerini tanıma fırsatı buluyor.

Chen Ping, Avrupa’nın pek çok ülkesinde tiyatro izleyicilerinin çoğunlukla ileri yaşlardaki kişilerden oluştuğuna dikkat çekerek şu değerlendirmede bulundu: “Çin’de, Wuzhen’de ise çok sayıda genç seyirci tiyatro salonlarına geliyor. Üstelik bu platformda tiyatro üreten çok sayıda genç sanatçı da var.”

Manevi yaşama farklı bir boyut kazandırmak

Aslında gençler Wuzhen’de yalnızca tiyatro üretmiyor, aynı zamanda oyunları izliyor. Salonlar sürekli dolu kalırken genç izleyiciler, yağmurlu gecelerde bile yağmurluklarını giyerek açık hava sahnelerindeki gösterileri dikkatle takip ediyor ve sanatçıları coşkuyla alkışlıyor.

Akşam olduğunda ise gün boyunca kasabanın sokaklarında dolaşan gençler, gece hayatına katılıyor. Kanal kıyısındaki pazarlarda hareketlilik artarken gece yarısına kadar süren müzik etkinliklerinde pop, rap, folk, rock ve müzikal performansları peş peşe sahneleniyor.

Bu yıl programa eklenen kahve pazarı

Sokaklardaki karnaval etkinliklerine katılan uluslararası toplulukların sayısı da giderek artıyor. Fransa, İtalya, Kanada, Nikaragua ve Arjantin gibi ülkelerden sanatçı grupları, birbirinden farklı ve renkli gösterilerle izleyicilerin karşısına çıkıyor.

Tiyatro karnavalı

 Peki Wuzhen Tiyatro Festivali başlangıçta neyi amaçlıyordu?

Festivalin kurucusu ve daimi direktörü Lai Shengchuan(Stan Lai), bu soruyu şöyle yanıtlıyor: “Bir pencere açmak; dünyanın Çin’i, Çin’in de dünyayı görmesini sağlamak.”

Huang Lei, Chen Xianghong, Meng Jinghui ve He Jiong, gelecek yılki festivalin temasını açıkladı.

Chen Xianghong ise şu ifadeleri kullandı: “Bizim yaptığımız yalnızca birbiri ardına oyunlar sahnelemek ya da bir tiyatro pazarı kurmak değil. Biz, farklı bir kültürel yaşam biçiminin gelişip varlığını sürdürebileceği bir alan yaratıyoruz. Seyircilerin ve yaratıcıların burada derinden etkilendiğini gördüğümüzde, bütün çabalarımızın anlam kazandığını anlıyoruz.”

Bir yıl sonra Wuzhen Tiyatro Festivali yeniden tiyatro severlerle buluşacak. Gelecek yıl düzenlenecek festivalin teması ise “Akıp Giden Işık” (Flowing Light) olacak.